Сенняшні госць Беларускага радыё Рацыя — прадстаўніца Аб’яднанага пераходнага кабінету па сацыяльнай палітыцы Юлія Міцкевіч.
Гутарым з ёй пра сбор у падтрымку палітзняволенных жанчын, які да 8 сакавіка адчынілі беларускія праваабарончыя ініцыятывы. І пра падтрымку палітзняволеных жанчын наогул.
РР: І ў мяне такое першае пытанне, мы з вамі размаўляем вось як раз так у сакавіку, тут вядзецца пра восьмага Сакавіка. І я так разумею, збор гэты, пра які, я хачу з вамі пагаварыць, ён быў адкрыты да восьмага сакавіка. Раскажыце, хто яго адкрыў, да калі ён актуальны?
– Гэта краіна для жыцця, дысідэнт Бай і Бай Сол. Мы разам абмяркоўвалі і вырашылі, што будзе вельмі важна, гэты збор і яго прадстаўніцтва падтрымаць. Наколькі я ведаю, я з таго, што я ўчора бачыла, там сабрана толькі тысяча з нечым з васьмі, якія былі задуманыя. Як і ўсе зборы, ён будзе ісці да таго часу, пакуль будзе не сабрана ўся сума.
РР: У мяне для вас такое пытанне, а як падтрымліваць жанчын па-за межамі гэтага збору? Якія ёсць магчымасці ў людзей, ну, прыватнасці за мяжой у беларускай дыяспары?
– Ёсць некалькі магчымасцяў. Ёсць арганізацыя «Палітвязанка», якая пастаянна займаецца зборам сродкаў для розных патрэб жанчын-палітвязняў. Ёсць магчымасці не толькі арганізоўваць зборы, але і працягваць, напрыклад, пісаць лісты, аказваць іншую падтрымку. Калі я ўдзельнічаю ў канферэнцыях, дзе абмяркоўваецца Беларусь, я заўсёды нагадваю, каб яна заставалася ў парадку дня Еўрасаюза і еўрапейскіх прадстаўнікоў, а таксама каб увага надаваўся і палітвязням, асабліва жанчынам-палітвязням, і правам жанчын.
– Вызваленне палітвязняў — гэта вельмі важная справа, пра якую трэба пастаянна гаварыць. Таму, калі ёсць такая магчымасць, гэта трэба рабіць. Мая калега Даша Афанасьева–Дафна, палітычы вязень, сказала, што былых палітвязняў не бывае. Таму дапамога патрэбна не толькі тым, хто знаходзіцца за кратамі, але і тым, хто вызваляецца. Бо ўсе жанчыны знаходзяцца ў вельмі дрэнным фізічным і псіхічным стане, бо яны перажываюць сапраўдны жах, праходзячы праз беларускія турмы. Умовы невыносныя, а пакуты — асабліва для палітычных жанчын, бо іх нават маркіруюць асобным жоўтым знакам, а не белым, як у астатніх.
– Вось чаму падтрымка ніколі не заканчваецца. Я таксама ведаю, што яна вельмі важная для тых, хто знаходзіцца ў турмах, бо часта адміністрацыя турмаў і рэжым імкнуцца стварыць ілюзію, што пра іх усё забылі. Таму ім не перадаюць карэспандэнцыю або кажуць, каб яны не думалі, што іх на волі ніхто не чакае. Гэта адзін з элементаў прэсінгу і маральных пакутаў, якія выкарыстоўваюцца. Я ўпэўненая, што тыя, хто вызваляецца, асабліва адзначаюць, як важная гэтая падтрымка, нават калі яны самі пра яе не ведаюць, а потым, вызваляючыся, разумеюць, колькі людзей працягвалі пра іх думаць, нешта рабіць і хацець як мага хутчэй іх вызвалення. Гэта вельмі важна — памятаць, не забываць і пастаянна гэтым займацца.
РР: Давайце таксама адзначым, што можа запатрабаваць жанчына, якая знаходзіцца ў зняволенні. У мяне ёсць адчуванне, што мала хто разумее, наколькі дарагія выдаткі на ўтрыманне чалавека ў вязні: аплата адваката, перавозкі, паездкі і г.д.
– Так, безумоўна, гэта вельмі дарага. Усё, што трэба рабіць, сапраўды каштуе грошы. Кожны прыезд адваката ці яго найм у Беларусі каштуе вельмі дарага, нягледзячы на тое, што часам ствараецца ілюзія, што гэта не такая дарагая краіна з пункту гледжання пакупак ці сэрвісаў, але на самай справе ўсё каштуе вялікіх сум.
– Часам сваякі самі робяць гэта і кажуць, што ім не патрэбна дапамога, і для іх нават лепш зрабіць усё самастойна, бо дазваляецца толькі раз у тры месяцы на 50 кілаграмаў (калі я правільна памятаю). Таму, калі хто-небудзь іншы далучаецца, бывае, што сваякі не хочуць. Але ёсць тыя, хто вельмі рады атрымліваць гэтую падтрымку, бо ў іх няма сродкаў, а ўсё гэта вельмі дарага. Нават сабраць сродкі за той перыяд, калі можна атрымаць 50 кілаграмаў дапамогі, патрабуе вялікіх выдаткаў. У Беларусі фінансавыя магчымасці розныя, і, як правіла, большасць людзей не мае дастатковых сродкаў. Таму любая дапамога — грашовая ці іншая — вельмі патрэбна.
Цалкам размову слухайце ў далучаным файле:
Юлія Міцкевіч падкрэслівае — беларускія палітзняволеныя і іх сем’і падтрабуюць падтрымкі штодзенна, а не только па святах і асаблівых датах.
Спасылка для сайту на сбор, пра які вядзецца:
Беларускае Радыё Рацыя
