BY
PL
EN

Беларускае Радыё Рацыя. 98,1 FM – Беласток, Гародня. 99,2 FM – Берасце

Радыё ONLINE

Ліцвін Альхімовіч

Казімір Альхімовіч (1840-1916) – прадстаўнік позняга рамантызму і рэалізму ў беларускім мастацтве XIX – пачатку XX стагоддзяў, быў адным з найбольш вядомых гістарычных жывапісцаў. 20 снежня яму спаўняецца 185 гадоў з дня нараджэння.

Нарадзіўся Казімір Альхімовіч у маёнтку Дэмбрава былога Лідскага павета (цяпер Шчучынскі раён) у сям’і небагатага шляхціца. Першапачатковую адукацыю атрымаў у Віленскай класічнай гімназіі. За ўдзел у паўстанні 1863–1864 гадах Казімір Альхімовіч быў сасланы ў Сібір. Вярнуўшыся са ссылкі ў 1869 годзе ён пасяліўся ў Варшаве. Там канчаткова зразумеў, што яго прызванне жывапіс. Мастацкую адукацыю набываў у Варшаве, Мюнхене, Парыжы. У 1875 годзе мастак закончыў Акадэмію мастацтваў у Мюнхене. Гады вучобы там аказаліся надзвычай плённымі. Ён экспанаваў свае работы на розных выстаўках, неаднаразова – у Францыі, дзе жыў з 1876 па 1878 гады. Прымаў удзел у шматлікіх творчых конкурсах. Атрымаў некалькі залатых і сярэбраных медалёў. Наведваў майстэрні тагачасных славутасцей.

Пахаванне Гедыміна

У 1878 годзе Казімір Альхімовіч вярнуўся ў Варшаву. Пачаў выкладаць малюнак у школе жывапісу і разьбы Пасвіковай. У гэты час заявіў пра сябе як майстар гістарычнага жанру. У 1885 годзе на акадэмічнай выстаўцы ў Пецярбургу было прадстаўлена палатно мастака “Смерць Глінскага ў турме”. Сапраўдная ж вядомасць прыйшла да Казіміра Альхімовіча дзякуючы карціне “Пахаванне Гедыміна”. Твор атрымаў высокія ўзнагароды на выстаўках у Варшаве, Пецярбургу, Львове, Сан-Францыска.

Абарона Ольштына

Таксама значнымі гістарычнымі палотнамі з’яўляюцца “Адпачынак Кейстута”, “Вітаўт на магіле Кейстута”, “Абарона Ольштына”. “Вясельныя ўрачыстасці Жыгімонта Аўгуста”, “Апошні жрэц Літвы з дачкою Плёнтай”. Карціны “Смерць у выгнанні”, “Пахаванне на Урале”, “На этапе” і іншыя напісаны па ўспамінах аб ссылцы ў Сібір.

Жніво

Праз усё жыццё пранёс мастак любоў да сваёй Бацькаўшчыны, якая гістарычна называлася Літвой. “Ліцвінам Альхімовічам” называлі мастака ў Польшчы і крытыкі, і сябры. Увасабленнем радзімы для яго была ў першую чаргу родная сядзіба. Шчымлівым пачуццём любві прасякнута яго палатно “Дажынкі”, на якім адлюстраваны ён сам разам з братам і бацькамі. Святочна накрыты стол. Гаспадары сустракаюць сялян, якія дажалі жыта і прыйшлі з поля на панскі двор. Ідылія, што сцвярджала папулярную ў той час ідэю яднання шляхты з сялянамі ў імя вызвалення краю. У карцінах “Жніво”, “Вясковая дзяўчына”, “Наём работнікаў”, “Парабкава хата”, “У поце чала” Казімір Альхімовіч адлюстраваў вясковы побыт.

У сваіх стылявых прыхільнасцях мастак прытрымліваўся рэалістычных прынцыпаў адлюстравання рэчаіснасці, узбагачаных ярка выяўленым рамантычным светаўспрыманнем. Карціны яго пазначаны нягучнасцю фарбаў, спакойным колеравым ладам.

Над магілай рыбака

Творчы дар Казіміра Альхімовіча выяўляўся не толькі ў жывапісе. Свае сілы ён спрабаваў і ў галіне графікі. Вядомы і як манументаліст. Разам з іншымі мастакамі ён распісаў касцёл Святой Кацярыны ў Пецярбургу. Займаўся Казімір Альхімовіч і разьбой па дрэве, распісваў фаянс, працаваў з глінай. Яркай старонкай творчасці мастака былі ілюстрацыі да паэмы “Пан Тадэвуш” Адама Міцкевіча, твораў Юльюша Славацкага, Юзафа Крашэўскага.

Пейзаж з буслам

Беларускае Радыё Рацыя