Савет Федэрацыі РФ ратыфікаваў дагавор аб гарантыях бяспекі з Беларуссю. Ці ўдасца бакам знайсці кампраміс па пытанні міратворцаў ва Украіне? Больш сродкаў на абарону: дзе ўзяць грошы. Падрабязнасці свежых матэрыялаў замежнай прэсы.
«Савет Федэрацыі РФ адобрыў закон аб ратыфікацыі Дагавора паміж Расейскай Федэрацыяй і Рэспублікай Беларусь пра ўзаемныя гарантыі бяспекі ў рамках Саюзнай дзяржавы», – піша Anadolu Ajansı.
«Дакумент падпісаны Пуціным і Лукашэнкам 6 снежня 2024 года ў Менску на пасяджэнні Вышэйшага дзяржаўнага савета. Дагавор абавязвае бакі аказваць узаемную падтрымку ўсімі спосабамі, узгодненымі і адпаведнымі міжнароднаму праву, у выпадку пагроз суверэнітэту, канстытуцыйнаму ладу, тэрытарыяльнай цэласнасці або знешнім граніцам Саюзнай дзяржавы ад трэціх краін, іх саюзаў, міжнародных арганізацый, а таксама тэрарыстычных або экспанатыўных. У прыватнасці, для процідзеяння знешнім выклікам Расейская Федэрацыя і Рэспубліка Беларусь абавязваюцца рабіць сумесныя захады ў палітычнай, ваеннай і іншых сферах. Варта адзначыць, артыкул 6 дакумента прадугледжвае, што “бакі разглядаюць ядзерную зброю Расейскай Федэрацыі як важны фактар прадухілення ўзнікнення ядзерных ваенных канфліктаў і ваенных канфліктаў з прымяненнем звычайных сродкаў паражэння, а таксама як сродак стрымлівання, прымяненне якога з’яўляецца крайняй і вымушанай мерай”. Згодна з гэтым артыкулам, “рашэнне аб прымяненні для абароны Рэспублікі Беларусь размешчанай на яе тэрыторыі ядзернай зброі Расейскай Федэрацыі прымаецца ў парадку, устаноўленым бакамі”. Яшчэ адзін артыкул дагавора ўказвае, што “бакі разглядаюць узброены напад на дзяржаву-ўдзельніцу Саюзнай дзяржавы як акт агрэсіі супраць Саюзнай дзяржавы ў цэлым і будуць прымаць адпаведныя меры ў адказ з выкарыстаннем усіх сіл і сродкаў, якія знаходзяцца ў іх распараджэнні, у адпаведнасці з артыкулам 51 Статута Арганізацыі Аб’яднаных Нацый і закону», – піша турэцкае выданне.
Адпраўка еўрапейскіх войскаў на Украіну аслабіць абарону ЕЗ і НАТА. Пра гэта пішуць заходнія СМІ, абмяркоўваючы заяву прэзідэнта ЗША Дональда Трампа пра магчымае размяшчэнне міратворцаў. Францыя чакае, што Злучаныя Штаты падтрымаюць часовую дыслакацыю еўрапейскіх вайскоўцаў ва Украіне, пра гэта заявіў міністр эканомікі і фінансаў Эрык Ламбар. Раней агенцтва Bloomberg паведаміла пра план Парыжа і Лондана, які запатрабуе размясціць да 30 тыс. салдат у буйных гарадах, партах і на аб’ектах крытычнай інфраструктуры. Пасля сустрэчы з прэзідэнтам Францыі Эманюэлем Макронам Трамп заявіў, што расейскі лідар Уладзімір Пуцін не супраць размяшчэння міратворцаў ва Украіне. Аднак 25 лютага ў Крамлі абверглі гэтую інфармацыю. «Еўрапейскія чыноўнікі не маюць надзей на поспех», – адзначае The New York Times.
«Лідары Польшчы, Францыі і Вялікабрытаніі спрабуюць вярнуць Трампa ў свае шэрагі, але сутыкаюцца з рэальнасцю: прэзідэнт ЗША не падзяляе іх каштоўнасцяў і не бачыць, каб прыярытэты ЕЗ адпавядалі амерыканскім інтарэсам. Прэс-сакратар Белага дома Кэралайн Левіт у ноч на 26 лютага заявіла, што ўрэгуляванне канфлікту на Украіне пакіне Маскву і Кіеў “крыху няшчаснымі”, што “тыпова для добрай здзелкі”. Паводле яе слоў, Трамп лепш, чым хто-небудзь да яго, ведае, як заключыць такую дамову», – адзначае амерыканскае выданне.
Урады краін Еўропы шукаюць спосабы і магчымасці павялічыць выдаткі на абарону і ўзбраенне. Для гэтай мэты старшыня Еўракамісіі Уршуля фон дэр Ляйен мае намер аслабіць даўгавыя правілы ЕЗ. У мінулы аўторак прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі Кір Стармер аб’явіў аб павелічэнні абароннага бюджэту сваёй краіны да 2,5 працэнта ВУП да 2027 года. Еўрапейскія СМІ задаюцца пытаннем, ці верны гэта прыярытэт у разліку на доўгатэрміновую перспектыву. „Паслабленне правілаў ЕЗ адносна дзярждоўгу – гэта, мабыць, адзіны спосаб павялічыць асігнаванні на абарону для такіх краін, як Італія», – прызнае міланская Corriere della Sera, але пры гэтым жадае ўбачыць адкрытую дыскусію па гэтым пытанні.
«Выцясненне рэальнасці – звычка, якая ўсё часцей перамагае. Аб выдатках на абарону мы імкнемся казаць як мага менш. Мала хто ўсведамляе, напрыклад, такі аспект нашай рэальнасці: нягледзячы на тое, што аб’ём дзяржаўнага доўгу Італіі складае завоблочныя 138,4 працэнта ВУП, нашай краіне будзе дазволена павышаць яго і далей – калі прапанова фон дэр Ляйен не сустрэне супраціўлення. Для павышэння фінансавання абароннага сектара гэта, бадай, адзіна магчымае рашэнне. Аднак у той жа самы час гэта і дазвол на тое, каб перакласці новыя абавязкі на плечы будучых пакаленняў», – піша італьянскае выданне.
Па выніках выбараў у нямецкі бундэстаг партыя АдГ, асобныя падраздзяленні якой Федэральнае ведамства па ахове Канстытуцыі прызнала “адназначна праваэкстрэмісцкімі”, стала другой па папулярнасці партыяй у краіне, набраўшы 20,8 працэнта галасоў. Ва ўсходнегерманскіх землях яна апярэдзіла ўсе іншыя партыі. Чаму ж у федэральных землях, якія раней уваходзілі ў ГДР, перамаглі партыі крайніх поглядаў? Браціслаўская газета Pravda спрабуе разабрацца.
«Людзі ў гэтай частцы Нямеччыны пачуваюцца кінутымі. Уся іх гісторыя, культура, звычаі, большая частка эканомікі і прамысловасці былой ГДР былі ў адно імгненне сцёртыя з гісторыі краіны як нешта няправільнае, як памылка. Але людзі працягваюць песціць былое жыццё ў сваіх сэрцах. Эйфарыя ад здабыцця волі хутка знікла, а жыццё ўвайшло ў звыклае рэчышча. Але пачуццё прыніжэння, крыўды і ўпартасці нікуды не падзеліся. І гэтага дастаткова для таго, каб стаць інструментам у руках палітыкаў», – падкрэслівае славацкае выданне.
Агляд сусветнай прэсы падрыхтавала Вольга Сямашка
