BY
PL
EN

Беларускае Радыё Рацыя. 98,1 FM – Беласток, Гародня. 99,2 FM – Берасце

Радыё ONLINE

Cусветная прэса пра Беларусь: У свабодным падзенні

Беларусь апусцілася яшчэ на пяць пазіцый у Глабальным інавацыйным індэксе. Уплыў палітычнай прапаганды на TikTok у Беларусі. Публічны кантроль над дэпутатам АдГ, які валодае цыбулевымі палямі ў Беларусі.

Сусветная арганізацыя інтэлектуальнай уласнасці (WIPO) выпусціла даклад Global Innovation Index за 2024 год, у якім ацаніла 133 краіны па ўзроўні інавацыйнага развіцця. Беларусь працягнула шматгадовае падзенне, на гэты раз зрушыўшыся з 80 на 85 радок у кампанію да Албаніі і Егіпта. “У 2021 годзе краіна была 62-й, а ў 2022 годзе – 77-й”, – падкрэслівае міжнароднае выданне IPDewelopment.

Беларусь апусцілася яшчэ на пяць пазіцый у Глабальным інавацыйным індэксе

Аўтары індэкса параўноўваюць краіны па сямі параметрах, якія аб’яднаны ў два субіндэксы – “рэсурсы інавацый” (інстытуты, чалавечы капітал і даследаванні, інфраструктура, узровень развіцця рынку і бізнесу) і “вынікі інавацый” (развіццё тэхналогій і эканомікі ведаў, вынікі крэатыўнай дзейнасці) . Пазіцыя Беларусі па субіндэксе “вынікі інавацый” аказалася вышэйшай, чым па субіндэксу “рэсурсы інавацый” — 69 і 102 месцы адпаведна. Але абодва паказчыкі ўпалі ў параўнанні з мінулым годам – ​​было 66 і 88. Па большасці кампанентаў індэкса пазіцыі Беларусі пагоршыліся: сярод іх інстытуты (130 → 128 → 132), чалавечы капітал і навука (35 → 37 → 43), інфраструктура (67 → 71 → 84), узровень развіцця бізнесу (72 → 74 → 81) і вынікі крэатыўнай дзейнасці (91 → 88 → 92). Нязначна выраслі толькі два параметры: развіццё рынку (96 → 99 → 98) і развіццё тэхналогій і эканомікі ведаў (40 → 47 → 46). Таксама краіны па сваёй інавацыйнасці размяркоўваліся па 12 групах у залежнасці ад узроўню даходаў (высокі, вышэйшы і ніжэйшы за сярэдні, нізкі) і ўзроўню інавацыйнасці (вышэй чаканага для свайго ўзроўню развіцця, у адпаведнасці з ім і «іншыя»). Беларусь, як і летась, трапіла ў катэгорыю з «іншых» — гэта значыць у якіх інавацыйнасць ніжэйшая, чым магла б быць пры яе ўзроўні развіцця, — сярод краін з даходам вышэй за сярэдні. З Еўропы тут разам з ёй аказаліся толькі Расея (59) і Чарнагорыя (65). Рэйтынг ужо 14-ы раз узначаліла Швейцарыя. За ёй, памяняўшыся месцамі, ідуць Швецыя і ЗША, Вялікабрытанія саступіла 4 пазіцыю Сінгапуру”, – піша міжнароднае выданне.

***

Сацыяльныя сеткі, якія выкарыстоўваюцца ў якасці СМІ, практычна не рэгулююцца беларускім заканадаўствам і маюць шырокія магчымасці для арыентацыі на пэўныя групы карыстальнікаў”, – адсочвае беларускую інтэрнэт-прастору міжнароднае выданне ISans.

Сацыяльная сетка TikTok у верасні 2021 года пераадолела планку 1 мільярд актыўных карыстальнікаў па ўсім свеце. Хоць заявы кампаніі аспрэчваюцца знешнімі экспертамі (якія чакаюць, што колькасць аўдыторыі складзе каля 955 мільёнаў актыўных карыстальнікаў у 2025 годзе), цяжка паспрачацца з тым, што TikTok аказвае значны ўплыў на сусветную інфармацыйную прастору.

Беларусь у гэтай тэндэнцыі не выключэнне. Паводле рэкламных звестак ByteDance Ltd. (мацярынскай кампаніі TikTok), на пачатак 2024 года ў TikTok у Беларусі было 5,63 мільёна карыстальнікаў ва ўзросце ад 18 гадоў. Гэта на 1,36 мільёна карыстальнікаў больш, чым у папярэднім годзе, і на 2,55 мільёна карыстальнікаў больш, чым у 2022 годзе. Улічваючы колькасць карыстальнікаў і паступальную дынаміку яе росту, TikTok з’яўляецца прывабнай платформай для распаўсюду кантэнту, якая стварае трэнды і тэндэнцыі у беларускім грамадстве. Ён стаў інструментам, які не толькі аб’ядноўвае людзей для зносін або забавы, але і фарміруе ізаляваныя сацыяльныя групы і грамадскае меркаванне ў цэлым (гэта значыць грамадскія настроі, эмоцыі, пачуцці, ацэнкі і меркаванні). Маніторынг сацыяльнай сеткі TikTok дазваляе выяўляць актуальныя для грамадства тэмы, прагназаваць развіццё тэндэнцый і своечасова рэагаваць на змяненне пераваг аўдыторыі”, – заўважае міжнароднае выданне.

***

Нямецкі прадпрымальнік Ёрг Дорнаў нарэшце адрэагаваў на абвінавачванне выкарыстання працы палітвязняў на сваёй цыбульнай плантацыі пад Лідай: адвакат дэпутата Саксонскага ландтага не адмаўляе, што на Дорнаў працавалі зняволеныя. Ён, аднак, падкрэслівае, што да іх ставіліся годна (кармілі і паілі), а сам прадпрымальнік не падазраваў, па якіх артыкулах яны асуджаныя”, – піша нямецкая газета Der Mitteldeutsche Rundfunk.

Заявы абароны Дорнаў не з’яўляюцца сенсацыяй і (чакана) кардынальна разыходзяцца са сведчаннямі былога палітвязня Сяргея Чарняка, які працаваў на плантацыі, і крыніцы канала MDR у асяроддзі Дорнаў. Дадзеная крыніца і зусім сцвярджае, што з пэўнага моманту на плантацыі працавалі толькі палітвязні, а ў Лідзе праводзіліся спецыяльныя арышты – каб Дорнаў атрымаў працоўную сілу. Паказальна, што дэпутат выйшаў на сувязь са СМІ пасля таго, як у Ляйпцыгу прайшла акцыя супраць яго. Удзельнікі акцыі пратэсту размясцілі на адной з плошчаў Ляйпцыга скрынку з цыбуляй, а таксама гарбуз з фатаграфіямі палітвязняў у Беларусі і надпісам: “Смак цыбулі лепшы, калі яе збіраюць палітвязні?” Сам дэпутат і прадстаўнікі АдГ не каментуюць скандал. Пры гэтым пракуратура Ляйпцыга пацвердзіла саксонскай тэлерадыёкампаніі MDR, што атрымала заяву пра пачынанне крымінальнай справы супраць Дорнаў, якую падаў нямецкі адвакат Фердынанд Мюлер”, – піша нямецкае выданне.

Беларускае Радыё Рацыя