„Państwo jest od tego, aby do Polski trafiali ludzie, którzy chcą w Polsce uczciwie pracować, płacić podatki, integrować się z polskim społeczeństwem” ‒ powiedział premier podczas konwencji Koalicji Obywatelskiej, która odbyła się w sobotę, 12 października 2024 r. Szef rządu chce wprowadzenia czasowego i terytorialnego ograniczenia prawa do azylu. Zdaniem Donalda Tuska jest ono wykorzystywane przez Aleksandra Łukaszenkę.
Irynie Chamrenko-Uszakowej udało się uzyskać azyl przed prawdopodobnymi zmianami.
Rzeczywiście, słyszałam, że Polska rozważa zawieszenie prawa do azylu. To straszne, bo losy wielu Białorusinów są od tego zależne. Na samą decyzję czekaliśmy 6 miesięcy, a dodatkowe sprawy ciągnęły się jeszcze dwa miesiące – jak wydanie paszportu genewskiego, karty pobytu itp. Dokumentów, muszę powiedzieć, dużo nie wymagano, ale mieliśmy te z sądów, potwierdzenia represji i wszystkich naszych problemów, które mamy na Białorusi. Wyjeżdżając, zabrałam te wszystkie dokumenty z Białorusi, więc je po prostu załączyliśmy, wypełniliśmy formularz, oddaliśmy polskim władzom, polskiej straży granicznej i czekaliśmy.
RR: Według Pawła Łatuszki, w Polsce ochronę międzynarodową otrzymało ponad 12 tysięcy Białorusinów. 80% wszystkich osób objętych ochroną międzynarodową to Białorusini. Jeśli ta ustawa wejdzie w życie, będzie miała ogromny wpływ na Białorusinów uciekających przed represjami ze strony reżimów w Rosji i na Białorusi.
To będzie po prostu katastrofa, bo oprócz tego, że szczególnie w Ojczyźnie nie jesteśmy mile widziani, wielu osobom wkrótce zakończy się ważność paszportów. Legalizacja rozwiązała ten problem, ale jeśli Polska zawiesi to prawo do azylu, będzie to katastrofa.
RR: Dodatkowo Białoruś uniemożliwiła wyrobienie w ambasadach nowego paszportu. Teraz, gdy ważność paszportu wygaśnie, trzeba wrócić na Białoruś i tam rozwiązać ten problem, dlatego sytuacja Białorusinów stała się bardzo niekorzystna.
Tak, tak jest. Bez dokumentów, bez paszportu – to nie potrwa długo, bo to grozi deportacją. Kiedy załatwialiśmy dokumenty, martwiłam się, czy zapewnią nam jakiś przytułek. Myślałam nawet, co się stanie, jeśli nam tego nie zagwarantują. Ułożyłam sobie nawet scenariusz, to brzmi jak szaleństwo, ale w tym momencie naprawdę rozważałam, żeby pojechać do jakiegoś niezbyt rozwiniętego górzystego kraju, gdzieś na Bliskim Wschodzie, a może bliżej Armenii, Gruzji, na jakiś auł i żyć tam nielegalnie, bo na ten czas nie byłoby szans na paszport ani żaden inny dokument. Na szczęście w naszym przypadku wszystko skończyło się dobrze.
RR: Najważniejszą rzeczą w dzisiejszym świecie, gdzie wszystko jest w komputerze, są dokumenty. Jeśli Twojego nazwiska nie ma w bazie lub nie masz dokumentów, to nie istniejesz – nie zostaniesz przyjęty do lekarza itp. Bardzo utrudnia życie.
Tak. Powiedziałabym, że życie w pewnych ramach jest po prostu niemożliwe. Nie da się umówić na wizytę u lekarza, podłączyć telefonu komórkowego, czyli rzekomo jesteś, a cię nie ma, bo nie możesz skorzystać z większości tych rzeczy, które we współczesnym życiu są po prostu obowiązkowe.
RR: I nie możesz korzystać z karty bankowej.
Tak. Zostajesz bez usług bankowych. Jak płacić za transport, jak płacić za media? Nic nie jest niemożliwe.
Jednak część rządu nie zgadza się z planami Premiera Donalda Tuska. Prezydent Andrzej Duda skrytykował zamiar rządu Donalda Tuska dotyczący wprowadzenia zmian w polityce migracyjnej oraz planowane czasowe zawieszenie terytorialne prawa do azylu. Według niego będzie to oznaczać pozbawienie azylu politycznego przedstawicieli białoruskiej opozycji, ofiar reżimu Łukaszenki.
Posłuchaj całości na stronie: racyja.com/by
Białoruskie Radio Racyja
