Na jakie wsparcie mogą liczyć białoruscy emigranci mieszkający w Czechach i czy korzystają z różnych form pomocy oferowanej przez Biuro Demokratycznych Sił Białorusi w Pradze? Jego kierowniczka, Kryścina Szyjanok, podkreśla, że biuro jest alternatywą dla „łukaszenkowskiej ambasady”, co raczej, niestety, wzbudza brak zaufania do powołanej w 2022 roku organizacji.
RR: Już prawie rok w Pradze działa wasze biuro, co za ten czas udało się osiągnąć?
Krśycina Szyjanok: Biuro Demokratycznych Sił Białorusi w Republice Czeskiej zostało zarejestrowane dopiero w 2022 roku, 17 listopada. Jest to dzień walki o wolność i demokrację w Czechach i na Słowacji. Wybraliśmy tę datę, ponieważ białoruska walka o wolność i demokrację trwa. Trochę czasu zajęło znalezienie lokalu, ponieważ biuro, w pewnym sensie, ma status organizacji pozarządowej. Jesteśmy zarejestrowani jako instytut, ale de facto pełnimy taką funkcję reprezentacyjną dla Demokratycznych Sił Białorusi, w pewnym sensie jesteśmy alternatywną „ambasadą”, albo czymś w rodzaju alternatywy dla ambasady Łukaszenki w Pradze.
Skupiliśmy się na kilku obszarach działalności. Zacznę może od tego, co najbardziej interesuje obywateli, czyli wsparcie w formie konsultacji, a czasem mediacji w sprawach prawnych, kiedy nasi współobywatele mają problemy z legalizacją i dokumentami. Staramy się przede wszystkim odpowiadać na prośby i pytania, które do nas trafiają, na nasz oficjalny adres e-mail. W bardziej krytycznych sytuacjach oferujemy konsultacje bezpośrednie lub, jeśli sprawa wymaga odwołania się do sądu, pomagamy znaleźć odpowiednią pomoc prawną w Czechach. Ta bezpośrednia pomoc biura w Pradze skierowana jest również do konkretnych grup, które uważamy za szczególnie zagrożone. W pierwszej kolejności należy wspomnieć o byłych więźniach politycznych i krewnych więźniów politycznych, którzy znajdują się na terytorium Republiki Czeskiej lub planują ewakuację, migrację lub przeprowadzkę do Republiki Czeskiej.
To także osoby, które doświadczyły prześladowań, represji lub przemocy fizycznej. Właśnie to są te główne grupy docelowe, do których skierowana jest bezpośrednia pomoc humanitarna biura w Pradze. Czasami organizujemy programy rehabilitacyjne, na przykład, tego lata wprowadziliśmy zajęcia terapii przez sztukę dla byłych więźniów politycznych. Był to wspólny projekt z Białoruskim Centrum Solidarności w Warszawie i naszymi innymi partnerami w Polsce i na Słowacji. Projekt ten był wspierany finansowo przez Fundację Wyszehradzką. Mam nadzieję, że tak będzie dalej, bo wciąż jest na to zapotrzebowanie. Powinniśmy rozszerzyć nasz projekt również na inne kraje, w których obecnie przebywają byli więźniowie polityczni, dzieci więźniów politycznych lub krewni więźniów politycznych.
Drugim istotnym obszarem działalności biura w Pradze jest współpraca z partnerami czeskimi oraz czeską reprezentacją polityczną. Warto w tym miejscu wspomnieć, że dzięki parlamentarnej grupie przyjaciół Wolnej Białorusi, działającej w parlamencie czeskim, udało się przyjąć dwie rezolucje w sprawie Białorusi.
Posłuchaj całej rozmowy w załączonym pliku: racyja.com/by
Białoruskie Radio Racyja
